TANZIA: Ikulu Yatoa Taarifa Hii ya Msiba

TEHRAN – Ripoti mpya zimeibua mjadala mkubwa ndani na nje ya Iran baada ya kudai kuwa Rais wa nchi hiyo, Masoud Pezeshkian, amewasilisha rasmi barua ya kujiuzulu kwa Kiongozi Mkuu wa Iran, Ayatollah Mojtaba Khamenei. WATCH VIDEO.

Hatua hiyo inatajwa kuonyesha kuongezeka kwa mgogoro wa madaraka kati ya serikali ya kiraia na vikundi vyenye ushawishi mkubwa ndani ya Jeshi la Walinzi wa Mapinduzi ya Kiislamu (IRGC).

Kwa mujibu wa taarifa zilizochapishwa na vyombo mbalimbali vya habari vya kimataifa, chanzo kilicho karibu na uongozi wa Iran kilieleza kuwa Rais Pezeshkian amekuwa akihisi kuwa serikali yake imekuwa ikitengwa katika maamuzi muhimu ya kitaifa. 

Inadaiwa kuwa katika barua yake ya kujiuzulu, rais huyo alieleza kuwa hana uwezo wa kutekeleza majukumu yake ya kikatiba kutokana na kupungua kwa ushiriki wa serikali ya kiraia katika maamuzi makubwa ya nchi.

“Siwezi kuendelea kufanya kazi kwa hali hii ambapo taasisi za kiraia hazipewi nafasi ya kutekeleza wajibu wake kikamilifu,” chanzo hicho kilinukuu sehemu ya hoja zilizomo katika barua hiyo, ingawa maudhui kamili ya waraka huo hayajawekwa wazi hadharani.

Wachambuzi wa masuala ya kisiasa wanaeleza kuwa madai hayo yanaweza kuwa ishara ya wazi ya mgawanyiko unaoongezeka ndani ya mfumo wa utawala wa Iran. 

Kwa miaka mingi, wakosoaji wa serikali ya Iran wamekuwa wakisema kuwa mamlaka halisi nchini humo yapo mikononi mwa Kiongozi Mkuu wa taifa pamoja na taasisi za kijeshi na kiusalama, huku viongozi waliochaguliwa kupitia uchaguzi wakibaki na mamlaka yenye mipaka.

Iwapo taarifa za kujiuzulu kwa Pezeshkian zitathibitishwa rasmi, itakuwa moja ya matukio makubwa zaidi ya kisiasa nchini Iran katika miaka ya hivi karibuni. 

Hata hivyo, hadi sasa hakuna tamko rasmi lililotolewa na ofisi ya Kiongozi Mkuu wala serikali ya Iran kuthibitisha au kukanusha taarifa hizo.

Wataalamu wa siasa za Mashariki ya Kati wanaamini kuwa tukio hili linaweza kuathiri mwenendo wa mazungumzo yanayoendelea kati ya Iran na Marekani kuhusu masuala ya usalama, vikwazo vya kiuchumi na mpango wa nyuklia wa Tehran. 

Serikali yoyote inayokabiliwa na migawanyiko ya ndani mara nyingi hupata ugumu wa kufanya maamuzi makubwa ya kidiplomasia.

Cha kuvutia ni kwamba miezi michache iliyopita Rais Pezeshkian alikuwa ameonekana hadharani akizungumza kwa heshima kubwa kuhusu Kiongozi Mkuu Mojtaba Khamenei. 

Katika mkutano mmoja na viongozi wa wafanyakazi na wafanyabiashara, rais huyo alisema alipata fursa ya kukutana na Khamenei kwa zaidi ya saa mbili na nusu katika mazungumzo ya ana kwa ana.

Akizungumzia mkutano huo, Pezeshkian alisema alivutiwa na unyenyekevu na mtazamo wa Khamenei, akisisitiza kuwa mazungumzo yao yalijengwa katika mazingira ya kuaminiana, utulivu na maelewano. 

Kauli hizo zilionekana kuonyesha kuwa kulikuwa na uhusiano mzuri kati ya viongozi hao wawili, jambo ambalo sasa linafanya madai ya kujiuzulu kuwa ya kushangaza zaidi.

Kwa upande mwingine, wachambuzi wengine wanaonya kuwa taarifa hizo zinapaswa kuchukuliwa kwa tahadhari hadi zitakapothibitishwa rasmi. 

Wamekumbusha kuwa katika nyakati za mvutano wa kisiasa na kijeshi, taarifa nyingi huibuka kutoka vyanzo visivyoweza kuthibitishwa mara moja.

Katika miezi ya karibuni, Iran imekuwa ikikabiliwa na changamoto mbalimbali ikiwemo shinikizo la kimataifa, vikwazo vya kiuchumi, mvutano wa kijeshi katika eneo la Mashariki ya Kati na mazungumzo magumu na Marekani. Hali hiyo imeongeza umuhimu wa uthabiti wa kisiasa ndani ya taifa hilo.

Iwapo Pezeshkian ataondoka madarakani, hatua hiyo inaweza kufungua ukurasa mpya katika siasa za Iran na kuongeza ushawishi wa makundi yenye msimamo mkali ndani ya mfumo wa utawala. 

Pia inaweza kuibua mjadala mpana kuhusu nafasi ya viongozi wa kiraia katika kufanya maamuzi ya kitaifa nchini humo.

Kwa sasa, macho ya dunia yanaendelea kuelekezwa Tehran huku wengi wakisubiri kujua ikiwa barua hiyo ya kujiuzulu itakubaliwa, itakataliwa au kama taarifa hizo zitapingwa rasmi na mamlaka za Iran. 

Bila kujali matokeo yake, tukio hili limezua maswali mapya kuhusu mustakabali wa uongozi wa Iran na mwelekeo wa siasa za nchi hiyo katika kipindi hiki nyeti cha kihistoria.